Đại Việt JSC phân tích lỗi thường gặp khi vận hành máy nghiền hàm trong thực tế mỏ đá, từ nguyên nhân gốc đến cách xử lý hiệu quả để giúp dây chuyền nghiền đá hoạt động ổn định hơn. Đây là hiện trạng của nhiều mỏ đá vận hành không đúng kỹ thuật, dừng máy liên tục, rung mạnh, nóng vòng bi hoặc giảm năng suất.

Tổng quan về máy nghiền hàm trong dây chuyền nghiền đá

Trong dây chuyền nghiền đá hiện đại, máy nghiền hàm có nhiệm vụ giảm kích thước đá lớn xuống kích thước nhỏ hơn cho giai đoạn nghiền tiếp theo. Vì thế, nếu vướng lỗi thường gặp khi vận hành máy nghiền hàm sẽ ảnh hưởng đến năng suất toàn hệ thống.

• Máy hoạt động theo nguyên lý ép nén giữa hai tấm hàm để nghiền vật liệu.
• Thường xử lý vật liệu có kích thước đầu vào lớn sau nổ mìn.
• Có thể điều chỉnh cửa xả để kiểm soát kích thước sản phẩm đầu ra.

Trong nhiều dòng máy nghiền hàm hiện nay, vật liệu nghiền thường có cường độ nén dưới 320 MPa và cửa xả có thể điều chỉnh để kiểm soát kích thước sản phẩm, giúp tối ưu hiệu quả nghiền.

Chính vì phải làm việc với đá kích thước lớn và độ cứng cao nên trong quá trình vận hành, thiết bị này rất dễ phát sinh nhiều sự cố nếu không kiểm soát tốt. Do đó, việc hiểu rõ các lỗi thường gặp ngay từ giai đoạn vận hành ban đầu sẽ giúp hạn chế nhiều rủi ro trong quá trình sản xuất.

Xem chi tiết: Máy nghiền kẹp hàm cấu tạo nguyên lý hoạt động.

Lỗi thường gặp khi vận hành máy nghiền hàm tại mỏ đá

Trong thực tế khai thác mỏ, các kỹ sư vận hành thường gặp nhiều sự cố khác nhau khi vận hành thiết bị nghiền sơ cấp. Những lỗi này không chỉ ảnh hưởng đến tuổi thọ máy mà còn làm giảm năng suất toàn bộ dây chuyền nghiền đá.

Việc nhận biết sớm lỗi thường gặp khi vận hành máy nghiền hàm sẽ giúp người vận hành có phương án xử lý kịp thời, hạn chế tối đa thời gian dừng máy. Ngoài ra, phát hiện sớm sự cố còn giúp giảm chi phí sửa chữa và kéo dài tuổi thọ thiết bị nghiền.

Máy nghiền hàm bị kẹt đá trong buồng nghiền

Kẹt đá là sự cố rất phổ biến trong các mỏ đá, đặc biệt khi vật liệu đầu vào có kích thước quá lớn hoặc cấp liệu không ổn định. Khi đá bị kẹt trong buồng nghiền, máy có thể dừng đột ngột hoặc phát ra tiếng va đập mạnh. Một số nguyên nhân thường dẫn đến tình trạng này gồm:

Kích thước đá đầu vào quá lớn so với cửa nạp:

• Nhiều mỏ đá đưa vật liệu sau nổ mìn trực tiếp vào máy nghiền mà không kiểm soát kích thước.
• Khi đá vượt quá khả năng nghiền của máy, các tảng đá lớn dễ mắc kẹt giữa hai tấm hàm.

Cấp liệu không đều là 1 trong các lỗi thường gặp khi vận hành máy nghiền hàm:

• Khi cấp liệu dồn cục hoặc gián đoạn, vật liệu có thể bị dồn lại trong buồng nghiền.
• Điều này khiến áp lực nghiền tăng đột ngột và gây kẹt đá.

Cửa xả điều chỉnh quá nhỏ: 

• Một số đơn vị cố tình ép máy nghiền nhỏ hơn thiết kế để tăng tỷ lệ nghiền.
• Điều này làm vật liệu khó thoát ra ngoài và dễ gây tắc nghẽn.

Để xử lý tình trạng này hiệu quả, cần:

• Kiểm soát kích thước đá đầu vào trước khi cấp liệu.
• Sử dụng máy cấp liệu rung để đảm bảo vật liệu vào máy ổn định.
• Điều chỉnh cửa xả đúng thông số thiết kế.

Nhiệt độ vòng bi máy nghiền hàm tăng cao

Một trong những lỗi thường gặp khi vận hành máy nghiền hàm là nhiệt độ vòng bi tăng cao bất thường. Nếu không phát hiện kịp thời, vòng bi có thể bị cháy và gây hư hỏng nghiêm trọng. Các nguyên nhân phổ biến gồm:

Thiếu mỡ bôi trơn

• Vòng bi hoạt động trong môi trường tải nặng nên cần được bôi trơn thường xuyên.
• Nếu lượng mỡ không đủ, ma sát sẽ tăng lên rất nhanh.

Sử dụng sai loại mỡ

• Không phải loại mỡ nào cũng phù hợp với điều kiện làm việc của máy nghiền đá.
• Một số loại mỡ không chịu được nhiệt độ và tải trọng cao.

Bụi đá xâm nhập vào ổ trục

• Môi trường khai thác đá có nhiều bụi mịn.
• Nếu hệ thống phớt chắn bụi không tốt, bụi sẽ lọt vào vòng bi và gây mài mòn.

Để hạn chế tình trạng này, người vận hành cần:

• Bôi trơn định kỳ theo khuyến cáo của nhà sản xuất.
• Kiểm tra nhiệt độ vòng bi thường xuyên.
• Vệ sinh khu vực ổ trục để hạn chế bụi bẩn.

Máy nghiền hàm rung mạnh bất thường

Rung mạnh là dấu hiệu cho thấy thiết bị đang hoạt động không ổn định. Nếu tiếp tục vận hành trong tình trạng này, các bộ phận như khung máy, bu lông móng và vòng bi sẽ nhanh chóng bị hư hỏng. Đây là 1 trong số các lỗi thường gặp khi vận hành máy nghiền hàm. Nguyên nhân phổ biến:

Bu lông móng bị lỏng

• Sau thời gian dài hoạt động, rung động có thể làm lỏng bu lông.
• Điều này khiến máy không còn cố định chắc trên bệ móng.

Cấp liệu lệch một bên

• Nếu vật liệu chỉ tập trung vào một phía của buồng nghiền, lực nghiền sẽ mất cân bằng.
• Điều này gây rung động lớn cho toàn bộ thân máy.

Tấm hàm mòn không đều

• Khi tấm hàm bị mòn lệch, lực nghiền không còn phân bố đồng đều.
• Đây cũng là nguyên nhân khiến máy rung mạnh.

Giải pháp khắc phục:

• Kiểm tra và siết lại toàn bộ bu lông móng.
• Điều chỉnh hệ thống cấp liệu để vật liệu phân bố đều.
• Thay tấm hàm khi độ mòn vượt quá giới hạn cho phép.

Năng suất máy nghiền hàm giảm

Năng suất giảm là lỗi thường gặp khi vận hành máy nghiền hàm khiến nhiều mỏ đá gặp khó khăn trong việc duy trì sản lượng. Dù máy vẫn hoạt động bình thường nhưng lượng đá đầu ra lại thấp hơn nhiều so với thiết kế. Nguyên nhân phổ biến gồm:

Tấm hàm nghiền bị mòn

• Khi tấm hàm mòn, lực nghiền giảm đáng kể.
• Vật liệu không được nghiền hiệu quả như ban đầu.

Cấp liệu không liên tục

• Nếu máy hoạt động nhưng không có đủ vật liệu, năng suất sẽ giảm.
• Điều này thường xảy ra khi máy xúc hoặc băng tải cấp liệu hoạt động không ổn định.

Vật liệu đầu vào quá cứng

• Một số loại đá có độ cứng cao khiến quá trình nghiền diễn ra chậm hơn.

Để duy trì năng suất ổn định, cần:

• Theo dõi độ mòn của tấm hàm và thay thế đúng thời điểm.
• Đảm bảo hệ thống cấp liệu hoạt động liên tục.
• Kiểm soát kích thước vật liệu đầu vào.

Máy nghiền hàm phát ra tiếng kêu bất thường

Trong quá trình vận hành, nếu máy phát ra các tiếng va đập hoặc tiếng kêu lạ, đó thường là dấu hiệu của sự cố cơ khí - Một trong số các lỗi thường gặp khi vận hành máy nghiền hàm. Nguyên nhân có thể bao gồm:

• Bu lông liên kết bị lỏng.
• Tấm lót hoặc tấm hàm bị gãy.
• Có vật liệu kim loại lẫn trong đá.

Người vận hành cần dừng máy kiểm tra ngay khi phát hiện tiếng kêu bất thường để tránh hư hỏng nghiêm trọng hơn. Đây cũng là bước quan trọng để đảm bảo an toàn cho thiết bị và toàn bộ hệ thống nghiền trong quá trình vận hành.

Xem chi tiết: Những lỗi thường gặp khi chọn máy nghiền đá

Lưu ý cần thiết để vận hành máy nghiền hàm hiệu quả nhất

Ngoài các sự cố kỹ thuật, nhiều lỗi còn xuất phát từ thói quen vận hành chưa đúng quy trình. Đây là những sai lầm thường gặp tại nhiều mỏ đá. Việc nhận diện các sai lầm này sẽ giúp giảm đáng kể lỗi thường gặp khi vận hành máy nghiền hàm và kéo dài tuổi thọ thiết bị. Một số sai lầm phổ biến gồm:

• Ép máy chạy quá cửa xả thiết kế: Nhiều mỏ đá cố giảm kích thước sản phẩm bằng cách thu nhỏ cửa xả. Điều này khiến máy phải làm việc quá tải và dễ hư hỏng.
• Không kiểm tra máy trước khi vận hành: Bỏ qua bước kiểm tra dầu mỡ, bu lông và dây curoa có thể dẫn đến sự cố bất ngờ.
• Cấp liệu quá lớn: Đá đầu vào vượt quá khả năng nghiền của máy sẽ làm giảm hiệu quả nghiền và gây kẹt đá.
• Không thay thế tấm hàm kịp thời: Khi tấm hàm mòn quá mức, máy sẽ hoạt động kém hiệu quả và tiêu tốn nhiều năng lượng hơn.

Kinh nghiệm hạn chế lỗi khi vận hành máy nghiền hàm:

Để giảm thiểu tối đa các sự cố trong quá trình sản xuất, người vận hành cần tuân thủ một số nguyên tắc cơ bản trong vận hành và bảo dưỡng thiết bị. Những kinh nghiệm thực tế dưới đây đã được áp dụng hiệu quả tại nhiều dây chuyền nghiền đá. Một số lưu ý quan trọng gồm:

• Kiểm soát kích thước đá đầu vào: Kích thước đá nên nhỏ hơn khoảng 70–80% cửa nạp của máy.
• Duy trì cấp liệu ổn định: Sử dụng máy cấp liệu rung giúp vật liệu vào máy đều hơn.
• Theo dõi nhiệt độ và độ rung của máy: Các thông số này giúp phát hiện sớm sự cố.
• Bảo dưỡng định kỳ: Kiểm tra vòng bi, tấm hàm và hệ thống truyền động theo lịch bảo trì.

Lỗi thường gặp khi vận hành máy nghiền hàm thường xuất phát từ việc cấp liệu không đúng, bảo dưỡng chưa đầy đủ hoặc vận hành sai quy trình. Nếu không xử lý kịp thời, các sự cố này có thể làm giảm năng suất và gây hư hỏng thiết bị nghiêm trọng.

Nếu bạn đang gặp lỗi thường gặp khi vận hành máy nghiền hàm trong dây chuyền nghiền đá hoặc cần tư vấn giải pháp tối ưu thiết bị, hãy liên hệ ngay Hotline: 0911.628.628 với đội ngũ kỹ sư của Đại Việt JSC để được hỗ trợ. Xin cảm ơn!